İstanbul Planlama Ajansı’nın (İPA) Ocak 2024 verileri, İstanbul’da yaşayanların büyük bir kısmının ekonomik zorluklarla karşı karşıya olduğunu ortaya koyuyor. Verilere göre, İstanbulluların neredeyse yarısı geçim sıkıntısı çekerken, borçlanma oranı da giderek artıyor. Ekonomik sıkıntılar, enflasyonun yüksekliği, faiz oranlarındaki artış ve alım gücünün düşmesiyle daha da derinleşiyor.
Geçim Sıkıntısı ve Kredi Kartı Borçları
İPA’nın araştırmasına göre, İstanbulluların %49,7’si geçimlerini sağlamakta zorlanıyor. Sadece %11,5’lik bir kesim rahat geçinebiliyor ve birikim yapabiliyor. Diğerleri ya harcamalarını kısmak zorunda kalıyor, ya da temel ihtiyaçlarını bile karşılamakta güçlük çekiyor. Katılımcıların %31,5’i borçlanarak ayakta kalmaya çalışıyor ve borç alma oranı giderek artıyor.
Kredi kartı borçları da kontrolsüz bir şekilde yükseliyor. Araştırmaya katılanların %32,5’i yalnızca asgari ödeme yapabildiğini belirtirken, %9,8’i kredi kartı borcunu hiç ödeyemediğini ifade ediyor. Bu durum, İstanbulluların finansal durumunun ne kadar kötüleştiğinin bir göstergesi.
Ekonomik Durum ve Gelecek Beklentisi
İstanbulluların geleceğe dair umutları da oldukça düşük. Katılımcıların %25’i ekonomik durumlarının daha da kötüleşeceğini düşünüyor. Yalnızca %27,1’lik bir kesim durumlarının iyileşmesini bekliyor. Bu da toplumda genel bir karamsarlığın hakim olduğunu gösteriyor. İstanbullular, borçlarını ödeyebilmek ve geçimlerini sürdürebilmek için sıkı bir mücadele veriyorlar.
Stres ve Kaygı: Psikolojik Etkiler
Ekonomik zorluklar yalnızca maddi sıkıntılarla sınırlı kalmıyor. Katılımcıların stres seviyesi ortalama 7,2, kaygı seviyesi ise 6,6 olarak ölçülmüş. Mutluluk seviyeleri ise oldukça düşük: 4,9. Bu durum, İstanbul’daki yaşam kalitesinin her geçen gün daha da düştüğünü ve psikolojik etkilerinin derinleştiğini gösteriyor.
Alışveriş Alışkanlıklarında Değişim
Artan fiyatlar ve ekonomik belirsizlik, İstanbulluların alışveriş alışkanlıklarını da değiştirmiş. Katılımcıların büyük bir kısmı, daha ucuz ürünler almayı tercih ediyor. %26,1’i indirim marketlerini düzenli olarak tercih ederken, %23,6’sı semt pazarlarına yöneliyor. Ayrıca, %75,5’i organik pazarlardan alışveriş yapmadığını belirtiyor.
Borçlanma Eğilimi ve Kredi Kullanımı
İstanbulluların borçlanma yolları da çeşitlenmiş durumda. %50,2’si ihtiyaç kredisi çekmiş, %27,3’ü esnek hesaplara yönelerek borçlarını artırmış ve %16,5’i yakın arkadaşlarından borç almış. Bu da toplumun büyük kısmının finansal zorluklarla mücadele etmek için farklı çözüm yollarına başvurduğunu ortaya koyuyor.